Onderwijsvisie
Tot zo’n 20 à 30 jaar geleden was onze samenleving nog redelijk overzichtelijk. We hadden het gevoel dat we nog leefden in het tijdperk van de Industriële Revolutie, het tijdperk waarin ons onderwijssysteem ontwikkeld is. In dit tijdperk, dat rond 1750 begon, werden fabrieken gesticht met de lopende band voor massaproductie. Ook het onderwijs werkte grotendeels vanuit het principe van de lopende band. Men leverde geen maatwerk af, maar bood de leerstof aan een hele klas aan. Langzaam maar zeker ging men zich de laatste jaren in het onderwijs realiseren dat daarmee veel kinderen tekort gedaan werden. Bovendien ging men bij deze manier van werken voorbij aan de verschillende talenten van de kinderen. Er werd immers ook in het onderwijs een soort van ‘massaproductie’ geleverd.
Een tweede klimaatcrisis
Al vele jaren maken we ons zorgen over het feit dat onze energiebronnen uitgeput raken. De mensheid heeft daarom behoefte aan creativiteit, aan mensen die geleerd hebben originele denkbeelden en oplossingen te ontwikkelen.
Steeds meer wetenschappers spreken tegenwoordig echter over een tweede ‘klimaatcrisis’, namelijk het onbenut laten van veel natuurlijke bronnen, namelijk de talenten van onze kinderen.
Op onze school vragen we ons steeds minder af hoe intelligent een leerling is, maar stellen we ons vaker de vraag “Hoe is een leerling intelligent”? Er zijn veel verschillende soorten intelligenties, zoals een muzikale, een lichamelijke, een sociale, een wiskundige of een taalkundige intelligentie. Ook zijn er leerlingen die heel praktisch zijn ingesteld, heel ‘handig’ zijn met hun handen. Laatst vertelde iemand mij dat hij dan wel niet zo heel intelligent was, maar wel heel goed was ‘met zijn handen’. Zo’n iemand is niet minder intelligent, maar anders intelligent., zou je moeten zeggen.
We kennen in ons onderwijssysteem nog steeds een hiërarchie in vakken, gebaseerd op de samenleving uit het Industriële Revolutietijdperk. Rekenen, taal, lezen en schrijven stonden en staan nog steeds bovenaan de lijst van belangrijkste vakken, daarna volgen de wereldoriëntatievakken. Alle kunstzinnige vakken zoals dans, tekenen, muziek, zingen, toneelspel e.d. staan onder de lijst. Natuurlijk blijft rekenen belangrijk in de ontwikkeling van onze kinderen, maar het ene vak is niet belangrijker dan het andere. Bovendien moeten we eens nadenken over het feit of alles in ‘vakken’ moet worden ingedeeld.
Bedrijven vragen tegenwoordig heel andere vaardigheden van hun medewerkers. Er is vraag naar mensen die creatief en innovatief zijn, die originele ideeën hebben. En natuurlijk mensen met sociale vaardigheden.
Als school proberen we steeds beter deze talenten te ontwikkelen. We beseffen dat we als school de taak hebben de talenten te ontwikkelen die het kind later als volwassene nodig heeft om goed te kunnen functioneren in onze samenleving. Maar hoe ziet die samenleving er over pakweg 15 jaar uit? Niemand die het weet. Veel informatie die ‘vroeger’ ontzettend belangrijk was om als parate kennis je eigen te hebben gemaakt, is tegenwoordig met één druk op de knop (Enter) te achterhalen. We willen als school op deze nieuwe, interessante ontwikkelingen inspelen en proberen de talenten die onze leerlingen hebben, verder te ontwikkelen, zodat zij zo goed mogelijk voorbereid zijn op hun toekomst, maar tegelijk ook gelukkiger kunnen worden, omdat je pas in je element bent als je mag doen wat je boeiend vindt en misschien ook goed kunt.